Bitcoin (BTC)’in yaşam süresi boyunca yüksek seviyedeki piyasa kabulü sebebiyle kripto paraların kralı olarak pozisyonunu korumuş olması bilinen bir gerçektir—Bitcoin, ilk kripto paradır ve yaratıcısı sırra kadem basmış haldedir. Maalesef bu, piyasadaki diğer kripto paraların üzerinde büyük bir gölge oluşturmaktadır. BTC’nin sürekli olarak tüm zamanların en yüksek seviyesi rekorları kırıp durması da bu duruma yardımcı olmamaktadır. 

Ancak, bir kripto para, gölgelerden hızlı bir şekilde açığa çıkıyor gibi büyümesini sürdürüyor. Hadi bu makaleyi yazarken 138 milyar USD toplam piyasa değerine sahip iki numaralı kripto para olan Ethereum (ETH) üzerine biraz eğilelim. 

Nereden geldi

ETH’nin nasıl çalıştığı konusuna dalmadan önce, nasıl oluşturulduğu konusunda konuşalım. Bunun fikri ilk olarak 19 yaşındaki bir Rus-Kanadalı bilgisayar kurdu olan Vitalik Buterin’in kafasında şekil buldu. Bitcoin ile bir yazılımcı olarak içli dışlı olduğunda blok zincir teknolojisinden oldukça etkilenmiştir—hatta kendisi, Bitcoin Dergisinin kurucularından da birisidir. Buterin sonrasında Bitcoin’in izin verdiği finansal kullanım durumlarının ötesine giden bir platformu hayal etmeye başlamıştır. Sonrasında 2013 yılında bir tanıtım belgesi yayınlamak suretiyle zamanla ETH olacak Ethereum blok zincirinin tanıtımını yapmıştır. 

2014 yılında Buterin ve ETH’nin diğer kurucu ortakları, vizyonlarını ayağa kaldırmak için bir para toplama etkinliği düzenleyip burada Ether—Ethereum tokenleri—sattılar. 18 milyon USD’den fazla bir para topladılar ve ilk canlı sürüm, bir sonraki yıl gerçekleşti. O günden beridir yüzlerce geliştirici bu yolculuğa katıldı ve platform, piyasadaki iki numaralı koin olma seviyesine kadar çığ gibi büyüdü. 

Ethereum Nedir?

Bu, açık-kaynaklı, merkezsizleştirilmiş, blok zincir-bazlı bir yazılım platformudur. Bu, temelde Akıllı Sözleşmelerin ve Dağıtılmış Uygulamaların (DApp’ler) kullanımını mümkün hale getirerek burayla ilgili atıl kalma, dolandırıcılık ve üçüncü taraf müdahaleleri sorunlarını imkansız hale getiren bir platformdur. 

Akıllı sözleşmeler kendi kendini yürüten sözleşmeler olup, bunun anlamı, alıcı ve satıcının anlaşmasının doğrudan kodlar içerisine yazılıyor olmasıdır. Bu, ETH’nin en popüler özelliklerinden biridir ve pek çok insanın, bu platformun uzun ömürlü olacağına inanmasına bu özelliği yol açmıştır. Akıllı sözleşmeler, herhangi bir avukat, noter veya üçüncü taraf müdahalesine gerek olmaksızın para, hisse, mülk ve hatta herhangi bir başka şeyi alıp satmasına izin vermektedir. 

Bu durum üçüncü taraf masraflarını ciddi seviyede düşürmektedir. Platformu kullanarak bir hisse satın almak istediğinizi varsayalım. ETH’yi harika yapan şey, tamamen otomatikleştirilmiş prosesidir. Siz alışverişte üzerinize düşen kısmı gerçekleştirmezseniz, işlem tamamlanmaz—ve aynı şart, satıcı için de geçerli olacaktır. Temelde, bir taraf eğer diğer tarafı aldatmaya çalışırsa, Ethereum, işlemi iptal edecektir. Bu, Ethereum’un birincil kullanım durumudur ve diğer kripto paralar karşısında öne çıkmasını sağlayan özelliği budur.

Merkezsizleştirilmiş uygulamalar (DApp’ler) ise, tek bir kendi kendine hizmet eden bilgisayarda çalışmak yerine bir blok zincir veya P2P ağı üzerinden çalışan dijital uygulamalardır. Buna ek olarak, bunların merkezsizleştirilmiş olması sebebiyle, ağı kontrol eden tek bir otorite mevcut değildir. Hatta Ethereum, geliştiricilere bu DApp’leri geliştirmek için kapsamlı bir dizi araçlar da sunmaktadır. 

Örneğin, bir geliştirici, ETH platformunu kullanarak Twitter benzeri bir uygulama geliştirip yayınlayarak isteyen her kullanıcının mesajlar yayınlayabilmesini mümkün hale getirebilir. Merkezsizleştirilmiş doğasının bir sonucu olarak, insanlar istediklerini yayınlayabilecektir ve uygulama geliştiricileri dahil hiç kimse bu yayınları silemeyecektir. 

Ethereum karşısında Bitcoin

Ethereum vs. Bitcoin

Tüm bunları okuduktan sonra eminiz artık ETH’nin BTC’den ne alanlarda farklı olduğunu merak ediyorsunuzdur. Her ikisi de maliyet-etkin işlemlerin yolunu yapan kripto paralar ise, bunların arasındaki ana farklılıklar nelerdir? 

Bitcoin (BTC) Ethereum (ETH)
Bitcoin öncelikli olarak kripto para alım satımı olarak işlem görür. Ethereum, kripto para birimleri ve akıllı sözleşmeler dahil olmak üzere pek çok değiş tokuş yöntemi sunar.
Bitcoin, Emek İspatı (PoW) güvenlik protokolünü kullanır, bu, tüm kazıcılarının yüksek kapasiteli bilgisayarlar kullanarak bir bloğu doğrulamasını gerektiren bir sistemdir. Ethereum, Hisse Kanıtı (PoS) güvenlik protokolünü kullanır, bu da anlaşma sistemini tamamen sanal halde tutar. Madenciler yerine, PoS’de sistemde Ether’leri bir hisse olarak sistemde kilitleyen doğrulayıcılar kullanılır. Buradan, doğrulayıcılar, blok zincire eklenmesi gerektiğini düşündüğü bloklara oynar. 
Bitcoin için ortalama blok süresi yaklaşık 10 dakikadır.  Ethereum için ortalama blok süresi 12 saniyedir, bu da işlemleri çok daha hızlı hale getirir. 
BTC madencileri, ödülleri yalnızca blokları doğruladıklarında alırlar.  Ethereum’un platformu, blok ödülleri sunmaz. Bunun yerine, madenciler, işlem ücretleri ile ödüllendirilir. 
BTC’nin mümkün tedariğinin (21 milyon) büyük bir kısmı zaten kazılmış haldedir.  Ethereum’un tedariğinde herhangi bir sınır yoktur. Bir üst sınır olmasındansa, ETH tedariği her yıl artmaktadır. 
Bitcoin yalnızca herkese açık—sansürsüz veya izin gerektirmeyen—işlemlere izin verir. Ethereum hem izin gerektiren hem de izin gerektirmeyen işlemlere izin verir. 

 

ETH’nin geleceği

Geçmiş birkaç yıl boyunca, Ethereum güvenliğini yükseltmiş olup, daha da güvenli bir işlem yolu haline gelmiştir. ETH ile ilgili en iyi şeylerden birisi, BTC gibi tekelli bir durumun söz konusu olmamasıdır. Bunun anlamı, platformun güvenlik veya ölçeklendirilebilirlik meseleleri ile yüzleşmesi durumunda, topluluğun reforma daha açık olabilmesidir. 

Platformun oluşturulma şeklinden, geliştiricilerin hızlı şekilde para kazanmayı başarmaktan değil daha fazlası için çabaladıkları barizdir. Bunun yerine, pek çok insan uzun dönemli hedefler için burada bulunmakta gibi durmaktadır ve burası, yalnızca gelecekteki büyüme fırsatları için daha fazla imkan sağlamaktadır. 

Bu noktada gerçekten de kimse, işlerin nerelere gideceğini göremese de bir şey kesindir: bu yolculuğu her şeyiyle deneyimlemek için buradayız. Halihazırda ethereum fiyatı, 1.100 USD seviyesinin hemen altında sakin ilerleyişini sürdürmektedir. Ama kim bilir, belki ETH gelecekte gölgesiyle diğerlerini geride bırakan koin haline gelir…